ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວ ອະນາຄົດຍັງສົດໃສມີຄວາມພ້ອມໃນການເຂົ້າສູ້ AEC

ທ່ານ ຮສ. ເດດພູວັງ ມູລຣັຕນ໌, ປະທານຄະນະ, ຫົວໜ້າໃຫຍ່ຜູ້ບໍລິຫານ ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວໄດ້ແຈ້ງໃຫ້ຊາບວ່າ:ໃນປີຜ່ານມາເຫັນວ່າການລົງທຶນໃນຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວມີແນວໂນ້ມທີ່ສະແດງໃຫ້ເຫັນໃນທາງບວກ ເຮັດໃຫ້ຕະຫຼາດມີຊີວິດ ຊີວາເພີ່ມຂຶ້ນ, ການຂະຫຍາຍຕົວຂອງຍອດຂາຍຕໍ່ຍອດຂາຍເພີ່ມຂຶ້ນ 100%.

ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບມີຄວາມເປັນມາແນວໃດ?

ສົກປີ 2006 – 2010 ສະພາແຫ່ງຊາດໄດ້ຮັບຮອງເອົາແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດສັງຄົມ 5 ປີ ແຫ່ງລັດ ຄັ້ງທີ VI ເຊິ່ງໜຶ່ງໃນນີ້ກໍໄດ້ກໍານົດແຜນສ້າງຕັ້ງຕະຫຼາດຫຼັກຊັບຢູ່ ສປປລາວ ໃນທ້າຍປີ 2010. ເຊິ່ງ ລັດຖະບານ ໄດ້ມອບໝາຍໃຫ້ທະນາຄານແຫ່ງ ສປປລາວ ເປັນອົງກອນຈັດຕັ້ງປະຕິບັດແຜນການດັ່ງກ່າວ ໂດຍໄດ້ແຕ່ງຕັ້ງຄະນະຊີ້ນໍາລວມກ່ຽວກັບການສ້າງຕັ້ງຕະຫຼາດຫຼັກຊັບຂຶ້ນໂດຍແມ່ນ ພະນະທ່ານ ສົມສະຫວາດ ເລັ່ງສະຫວັດ ເປັນປະທານ ແລະ ມີລະດັບລັດຖະມົນຕີວ່າການ ແລະ ຮອງລັດຖະມົນຕີວ່າການຈຳນວນຫນຶ່ງ.

ໃນວັນທີ 19 ກັນຍາ 2007 ໄດ້ເຊັນບົດບັນທຶກຊ່ວຍຈໍາສະບັບໜຶ່່ງ (MOU) ລະຫວ່າງທະນາຄານແຫ່ງ ສປປລາວ ກັບ ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບ ສ.ເກົາຫລີ ທີ່ນະຄອນຫຼວງເຊອູນ ປະເທດ ສ.ເກົາຫລີ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ ໄດ້ມີການແຕ່ງຕັ້ງຄະນະຮັບຜິດຊອບສ້າງຕັ້ງຕະຫລາດຫລັກຊັບໂດຍແມ່ນ ທ່ານ ເດດພູວັງ ມູລຣັຕນ໌ (ປັດຈະບັນເປັນ ຮສ. ເດດພູວັງ ມູລຣັຕນ໌) ເປັນປະທານ ການສ້າງຕັ້ງຕະຫຼາດຫຼັກຊັບຂຶ້ນໃນວັນທີ 22 ມັງກອນ 2008 ເພື່ອຮັບຜິດຊອບການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດໂຄງການດັ່ງກ່າວ.

ມາຮອດວັນທີ 25 ພຶດສະພາ 2009 ລັດຖະບານໄດ້ແຕ່ງຕັ້ງຄະນະກໍາມະການຄຸ້ມຄອງຫຼັກຊັບ ແລະ ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບເພື່ອປ່ຽນແທນຄະນະຊີ້ນໍາລວມໂດຍຍັງ ພະນະທ່ານ ສົມສະຫວາດ ເລັ່ງສະຫວັດ ເປັນປະທານ ແລະ ໄດ້ປ່ຽນຈາກຄະນະຮັບຜິດຊອບສ້າງຕັ້ງຕະຫຼາດຫຼັກຊັບ ມາເປັນ ພະນັກງານຂອງສໍານັກງານຄະນະກໍາມະການຄຸ້ມຄອງຫຼັກຊັບ ແລະ ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບ ເຊິ່ງເລີ່ມຈັດຕັ້ງປະຕິບັດນັບແຕ່ວັນທີ 02 ກໍລະກົດ 2009 ເປັນຕົ້ນມາ ແລະ ມາຮອດທ້າຍເດືອນ ກໍລະກົດ 2009 ກໍໄດ້ມີການເຊັນສັນຍາຮ່ວມທຶນໂດຍແມ່ນທະນາຄານ ແຫ່ງ ສປປລາວ ຖືຮຸ້ນຮຸ້ນ 51% ແລະ ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບເກົາຫຼີຖືຮຸ້ນຮຸ້ນ 49%.

ມາເຖິງວັນທີ 10 ຕຸລາ 2010 ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວໄດ້ເປີດຂຶ້ນຢ່າງເປັນທາງການ ໂດຍການເປັນປະທານ ຂອງ ພະນະທ່ານ ສົມສະຫວາດ ເລັ່ງສະຫວັດ ຮອງນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ຜູ້ປະຈໍາການ ລັດຖະບານ, ໃນນາມປະທານຄະນະກໍາມະການຄຸ້ມຄອງຫຼັກຊັບ ແລະ ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບ (ຄລຕ) ໄດ້ຖືກເຊີນໄປເປັນກຽດເປັນປະທານພິທີເປີດ ນອກນີ້ ກໍຍັງມີບັນດາແຂກທີ່ມີກຽດລະດັບສູງທັງໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດ ໄດ້ແກ່, ບັນດາລັດຖະມົນຕີວ່າການ, ທູຕານຸທູດ ຜູ້ບໍລິຫານລະດັບສູງຈາກຕະຫຼາດຫຼັກຊັບ ສ.ສ ຫວຽດນາມ, ສປ ຈີນ, ສ.ເກົາຫຼີ, ໄທ ຜູ້ຮ່ວມທຶນຈາກຕະຫຼາດຫຼັກຊັບ ສ.ເກົາຫຼີ ແລະ ພາກສ່ວນກ່ຽວຂ້ອງ.

ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວ ເປັນຕະຫຼາດແລກປ່ຽນຊື້-ຂາຍຫລັກຊັບຂັ້ນສອງແຫ່ງທໍາອິດຂອງ ສປປລາວ ເຊິ່ງມີບົດບາດຫນ້າທີ່ 1) ໃນກາສະຫນັບສະຫນູນສະພາບຄ່ອງໃຫ້ແກ່ຕະຫລາດຂັ້ນຫນຶ່ງຂອງຕະຫລາດທຶນລາວທີ່ມີບົດບາດເປັນແຫລ່ງ ທຶນໄລຍະຍາວໃຫ້ແກ່ບັນດາບໍລິສັດມະຫາຊົນທີ່ມີຄວາມພ້ອມໃນການລະດົມທຶນ ນອກນີ້ ຕະຫລາດທຶນລາວຍັງປະກອບສ່ວນສະຫນັບສະຫນູນໃຫ້ຕະຫລາດການເງິນໃນ ສປປລາວ ມີຄວາມສົມບູນຍິ່ງຂຶ້ນ. ສະນັ້ນ ລັດຖະບານ ລາວ ຈິ່ງຕະຫນັກໄດ້ຢ່າງຈະແຈ້ງວ່າ ຕະຫລາດທຶນລາວແມ່ນຄວາມຈຳເປັນທີ່ຕ້ອງຖືກສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນເພື່ອເປັນແຫລ່ງໃນການຈັດຫາເງິນທຶນໄລຍະຍາວໃຫ້ແກ່ທັງລັດຖະບານ ແລະ ບັນດາບໍລິສັດທັງພາກລັດ ແລະ ເອກະຊົນ ເພື່ອນຳເງິນທຶນທີ່ຈັດສັນໄດ້ມາລົງທຶນໃນໄລຍະຍາວຕາມວັດຖຸປະສົງເປົ້າຫມາຍກຳນົດໄວ້ອັນຈະກໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມຫມັ້ນຄົງຢ່າງຫນັກແຫນ້ນທາງດ້ານທຶນຮອນໄລຍະຍາວຂອງອົງກອນ.

ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວ ເປັນທາງເລືອກໜຶ່ງໃຫ້ແກ່ນັກລົງທຶນທັງພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດເຂົ້າມາລົງທຶນດ້ວຍການແລກປ່ຽນຊື້-ຂາຍຫລັກຊັບເພື່ອເກັງກຳໄລໃນຮູບແບບຊື້ຖືກຂາຍແພງ ແຕ່ໃນຄວາມເປັນຈິງການລົງທຶນໃນຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວກໍມີຄວາມສ່ຽງເຊັ່ນກັນທີ່ຈະເກີດການຂາດທຶນຈາກການຊື້ແພງຂາຍຖືກອັນເນື່ອງມາຈາກຄວາມສ່ຽງທາງດ້ານການຂາດຄວາມຮູ້ ແລະ ຄວາມສາມາດ ຫລື/ແລະ ປັດໄຈຕ່າງໆທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບການປ່ຽນແປງທາງດ້ານລາຄາອັນເຮັດໃຫ້ການຄາດຄະເນລາຄາຫລັກຊັບບໍ່ເປັນໄປຕາມຄວາມເປັນຈິງຂອງກົນໄຂຕະຫລາດ ຫລື/ແລະ ຖືກກົດດັນໃຫ້ຂາຍຫລັກຊັບອັນເນື່ອງມາຈາກຄວາມຕ້ອງການເງິນສົດໄປໃຊ້ຈ່າຍຕາມຄວາມຈຳເປັນ. ແຕ່ແນວໃດກໍດີ ຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວໃນປັດຈະບັນນີ້ ແມ່ນເປັນຕະຫລາດຫລັກຊັບທີ່ຫາກໍ່ຖືກສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນບໍ່ພໍເທົ່າໃດປີ ແລະ ຖືວ່າເປັນຕະຫລາດໃຫມ່ຂອງບັນດານັກລົງທຶນທີ່ຈະສາມາດສະແຫວງຫາຜົນປະໂຫຍດທາງດ້ານກຳໄລຢ່າງຫລວງຫລາຍໄດ້ອັນເນື່ອງມາຈາກນະໂຍບາຍຈູງໃຈຂອງພາກລັດເປັນຕົ້ນແມ່ນການຫລຸດອາກອນລາຍໄດ້, ບໍ່ເກັບອາກອນເງິນປັນຜົນ ແລະ ນະໂຍບາຍຈູງໃຈອື່ນໆ ນອກນີ້ ຮຸ້ນ ແລະ ຫລັກຊັບຕ່າງໆທີ່ຖືກນຳເຂົ້າມາແລກປ່ຽນຊື້-ຂາຍຢູ່ໃນຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວນີ້ກໍລ້ວນແລ້ແຕ່ເປັນຜະລິດຕະພັນທາງດ້ານການເງິນທີ່ມີຕົ້ນທຶນຖືກຈຶ່ງເປັນໂອກາດໃນການລົງທຶນໃນວັນນີ້ ແລ້ວຄາດວ່າຈະໄດ້ລາຄາສູງກວ່າເດີມໃນອານາຄົດຕາມທີ່ພວກເຂົາຄາດຫວັງເອົາໄວ້. ຄຽງຄູ່ກັນນີ້ ຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວກໍຍັງໃຫ້ບໍລິການນັກລົງທຶນດ້ວຍລະບົບເຕັກໂນໂລຊີທີ່ທັນສະໄຫມສາມາດສ້າງຄວາມໂປ່ງໃສ ແລະ ຍຸດຕິທຳໃຫ້ແກ່ບັນດານັກລົງທຶນຢ່າງທົ່ວເຖິງ. ຍິ່ງໄປກວ່ານັ້ນ ຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວຍັງຖືກເອົາໃຈໃສ່ຢ່າງດີ ແລະ ໄດ້ຮັບການສະຫນັບສະຫນູນຢ່າງແຂງແຮງຈາກລັດຖະບານແຫ່ງ ສປປລາວ ຕະຫລອດມາ.

ຈາກເຫດຜົນທີ່ກ່າວມານີ້ ຂ້າພະເຈົ້າເຊື່ອຫມັ້ນວ່າ ຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວ ເວົ້າສະເພາະ ຕະຫລາດທຶນລາວເວົ້າລວມ ແມ່ນມີໂອກາດຈະເຕີບໃຫຍ່ຂະຫຍາຍຕົວ ແລະ ສາມາດແຂ່ງຂັນກັບບັນດາຕະຫລາດຫລັກຊັບໃນໂຂງເຂດອາຊຽນໄດ້ຢ່າງມີປະສິດທິພາບເຊິ່ງຈະສາມາດດຶງດູດນັກລົງທຶນເຂົ້າມາລົງທຶນຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ ແລະ ມີປະລິມານເພີ່ມຂຶ້ນຢ່າງບໍ່ຢຸດຢັ້ງເຊິ່ງຈະກາຍເປັນອົງປະກອບຫນຶ່ງທີ່ມີປະສິດທິພາບໃນການຈັດຫາແຫລ່ງເງິນທຶນໄລຍະຍາວໃຫ້ແກ່ທັງຂະແຫນງການທຸລະກິດຕ່າງໆເປັນຕົ້ນແມ່ນການອອກຈຳຫນ່າຍຮຸ້ນທຶນ, ພັນທະບັດບໍລິສັດ… ແລະ ອົງກອນຂອງລັດໂດຍສະເພາະແມ່ນກະຊວງການເງິນໃນການອອກຈຳຫນ່າຍພັນທະບັດລັດຖະບານເຫລົ່ານີ້ເປັນຕົ້ນ.

ປັດຈຸບັນຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວໄດ້ນໍາໃຊ້ເຕັກໂນໂລຊີທັນສະໄໝຄືແນວໃດແດ່?

ທ່ານ ຮສ. ເດດພູວັງ ມູລຣັຕນ໌, ປະທານຄະນະ, ຫົວໜ້າໃຫຍ່ຜູ້ບໍລິຫານ ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວໄດ້ແຈ້ງໃຫ້ຊາບວ່າ:

ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວຈະຍົກລະດັບການໃຫ້ບໍລິການແລກປ່ຽນຊື້-ຂາຍຮຸ້ນຈາກການຈັບຄູ່ເປັນຊ່ວງໆ 30 ນາທີ ຕໍ່ຄັ້ງ ມາເປັນການຈັບຄູ່ແບບຕໍ່ເນື່ອງ “ວິນາທີຕໍ່ວິນາທີ” ແລະ ຂະຫຍາຍຂອບເຂດລາຄາລາຍວັນຈາກ ±5% ເປັນ ±10% ເຊິ່ງເລີ່ມມີຜົນນຳໃຊ້ໃນວັນທີ 3 ທັນວາ 2014 ເປັນຕົ້ນມາ ພາຍຫຼັງທີ່ໄດ້ຮັບການອະນຸມັດຈາກສຳນັກງານຄະນະກຳມະການຄຸ້ມຄອງຫຼັກຊັບ ເພື່ອຂໍ່ານັບຮັບຕ້ອນການສະເຫຼີມສະຫຼອງວັນຊາດທີ 2 ທັນວາຄົບຮອບ 39 ປີ, ວັນປີ ໃໝ່ສາກົນ ພ້ອມທັງເປັນການຕ້ອນຮັບບໍລິສັດຈົດທະບຽນໃໝ່ໃນຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວ ຄື ບໍລິສັດ ປີໂຕຣລ້ຽມເທຣດດິ້ງລາວ ມະຫາຊົນ ຫລື Petro Trade.

ໃນປັດຈຸບັນນີ້ ລະບົບການແລກປ່ຽນຊື້-ຂາຍຮຸ້ນແບບຕໍ່ເນື່ອງ (Continuous Auction)  ໃນຮູບແບບການປະກວດແຂ່ງຂັນລາຄາແບບຕໍ່ເນື່ອງໃນການຈັບຄູ່ເປັນ “ວິນາທີຕໍ່ວິນາທີ” ໃນລາຄາທີ່ດີທີ່ສຸດຂອງລາຄາທີ່ສະເໜີຊື້ ແລະ ສະເໜີຂາຍພາຍໃຕ້ລະບຽບວ່າດ້ວຍການເຄື່ອນໄຫວແລກປ່ຽນຊື້-ຂາຍຫຼັກຊັບຢູ່ຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວສະບັບທີ່ຈະປັບປຸງໃໝ່ ແລະ ລະບົບກົນໄກການຈັບຄູ່ການແລກປ່ຽນຊື້-ຂາຍຮຸ້ນແບບ ໃໝ່ຕາມມາດຕະຖານສາກົນນິຍົມກັນ. ລະບົບດັ່ງກ່າວນີ້ໄດ້ຖືກນຳມາໃຊ້ປ່ຽນຖ່າຍຈາກລະບົບເດີມທີ່ມີມາດຕະຖານຕ່ຳກວ່າເພາະເປັນລະບົບຈັບຄູ່ເປັນຊ່ວງໆຄື 30 ນາທີຕໍ່ຄັ້ງ.

ປັດຈຸບັນມີບໍລິສັດໃດແດ່ ທີ່ໄດ້ເປີດການແລກປ່ຽນ ຊື້-ຂາຍຮຸ້ນຢ່າງເປັນທາງການແລ້ວ ແລະ ມີປະລິມານການແລກປ່ຽນ ຊື້-ຂາຍ ແຕ່ລະມື້ຫຼາຍໜ້ອຍປານໃດ?

ມາຮອດປັດຈຸບັນນີ້ໄດ້ມີ 4 ບໍລິສັດຈົດທະບຽນໃນຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວຄື: ບໍລິສັດຜະລິດ-ໄຟຟ້າລາວມະຫາຊົນ ຫລື EDL-Gen , ບໍລິສັດ ທະນາຄານການຄ້າຕ່າງປະເທດລາວ ມະຫາຊົນ, ບໍລິສັດລາວເວີນ ມະຫາຊົນ ແລະ ປີໂຕຣລຽມເທຣດດິ້ງລາວ ມະຫາຊົນ ຫລື PetroTrade.

ສໍາລັບບັນຍາກາດການແລກປ່ຽນຊື້-ຂາຍ ພາຍຫຼັງການເຂົ້າມາຈົດທະບຽນຂອງບໍລິສັດທີ 4 ຄື ບໍລິສັດ PetroTrade ໄດ້ເຮັດໃຫ້ຕະຫຼາດຮຸ້ນລາວມີຄວາມຄຶກຄັກຂຶ້ນຫຼາຍ ເນື່ອງຈາກວ່າເປັນພາກເອກະຊົນ 100%  ແລະ ຍັງເປັນບໍລິສັດທີ່ດເນີນທຸລະກິດທາງດ້ານພະລັງງານຈຶ່ງເຮັດໃຫ້ນັກລົງທຶນສົນໃຈເປັນພິເສດຫຼາຍຂຶ້ນ ເຊິ່ງສະແດງໃຫ້ເຫັນໄດ້ຢ່າງຈະແຈ້ງໃນການຈຳຫນ່າຍຮຸ້ນຄັ້ງທຳອິດໃນຕະຫລາດຂັ້ນຫນຶ່ງນັ້ນໃຊ້ເວລາບໍ່ເຖິງອາທິດກໍສາມາດຈຳຫນ່າຍຮຸ້ນທັງຫມົດໃນຈຳນວນ    60 ລ້ານຮຸ້ນ ແລະ ອີກເງື່ອນໄຂໜຶ່ງທີ່ເຮັດໃຫ້ການຈຳຫນ່າຍຮຸ້ນບັນລຸໄດ້ເປົ້າຫມາຍພາຍໃນໄລຍະສັ້ນໆນັ້ນກໍແມ່ນການກຳນົດລາຄາຂອງຮຸ້ນຄັ້ງທຳອິດຖືກຕ້ອງກັບຄວາມເປັນຈິງ ຈາກເຫດຜົນທີ່ກ່າວມານີ້ໄດ້ເຮັດໃຫ້ປະລິມານການແລກປ່ຽນຊື້-ຂາຍຮຸ້ນໂດຍສະເລ່ຍຕໍ່ມື້ປະມານ 300,000 ຮຸ້ນ/ມື້ ແລະ ມີບາງມື້ກໍມີປະລິມານຍອດຂາຍຮຸ້ສູງເຖິງ 3 ລ້ານຮຸ້ນ ອັນເຮັດໃຫ້ຕະຫຼາດມີຊີວິດ ຊີວາເພີ່ມຂຶ້ນ ແລະ ຄາດວ່າໃນອະນາຄົດຕະຫຼາດຫຼັກຊັບລາວຍັງມີອະນາຄົດທີ່ແຈ່ມໃສຂຶ້ນອີກຕື່ມ ເພາະວ່າ ໃນປີ 2015 ນີ້ ຈະມີ ຢ່າງຫນ້ອຍ 3 ບໍລິສັດຈະເຂົ້າມາຈົດທະບຽນເພີ່ມຕື່ມອີກ.

ຜ່ານການເກັບກໍາສະຖິຕິເຫັນວ່າມີຫຼາຍບໍລິສັດທີ່ມີເງື່ອນໄຂເຂົ້າຈົດທະບຽນໃນຕະຫຼາດຫຼັກຊັບ ແຕ່ໃນຕົວຈິງມີພຽງບໍ່ພໍເທົ່າໃດບໍລິສັດທີ່ສາມາດເຂົ້າມາຈົດທະບຽນໃນຕະຫຼາດຫຼັກຊັບ ເປັນດ້ວຍເຫດຜົນໃດ?

ເປັນຄໍາຖາມທີ່ດີ ເຊິ່ງພວກເຮົາກໍໄດ້ເລັງເປົ້າໝາຍໃສ່ບັນຫານີ້ ຢູ່ຕະຫຼອດວ່າບໍລິສັດມີຄວາມຕື່ນຕົວແລ້ວຫຼືຍັງ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍສັງລວມໂດຍສັງເຂບດັ່ງນີ້: ຜົນຂອງການຄົ້ນຄວ້າສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າບໍລິສັດຈຳນວນຫນຶ່ງຍັງບໍ່ທັນຕື່ນຕົວ ແລະ ຈຳນວນຫນຶ່ງຍັງບໍ່ທັນເຂົ້າໃຈໄດ້ຢ່າງເລິກເຊິ່ງກ່ຽວກັບຜົນປະໂຫຍດທີ່ຈະໄດ້ຈາກການເຂົ້າມາຈັດຫາເງິນທຶນໄລຍະຍາວຢູ່ໃນຕະຫລາດທຶນລາວ ແລະ ສ່ວນຫລາຍຍັງຕົກຢູ່ໃນວັງວົນຂອງຕະຫລາດເງິນສືບຕໍ່ມາຈົນເຖິງປັດຈຸບັນ.

ອີກດ້ານໜຶ່ງ ທາງຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວ, ບັນດາບໍລິສັດຫລັກຊັບກໍຍັງບໍ່ທັນສາມາດສ້າງຄວາມຮູ້ຄວາມເຂົ້າໃຈຢ່າງເລິກເຊິ່ງທາງດ້ານຜົນປະໂຫຍດໃນການເຂົ້າມາຈົດທະບຽນເພື່ອຈັດຫາເງິນທຶນໄລຍະຍາວຂອງບັນດາບໍລິສັດຕ່າງໆທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ ແລະ ອີກຈຳນວນຫນຶ່ງກໍບໍ່ໄດ້ໃຫ້ຄວາມສຳຄັນຕໍ່ການສະເຫນີຂໍເຂົ້າພົບ ແລະ ໃຫ້ເຂົ້າພົບຂອງພະນັກງານຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວ ອັນເນື່ອງມາຈາກບັນດາເຈົ້າຂອງບໍລິສັດມີທຸລະທາງດ້ານທຸລະກິດຮັດຕົວຢູ່ຕະຫລອດເວລາເຊິ່ງເຮັດໃຫ້ທາງຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວບໍ່ມີໂອກາດໃນການສ້າງຄວາມຮູ້ ແລະ ຄວາມເຂົ້າໃຈ ຫລື/ແລະ ຈູງໃຈບັນດານັກທຸລະກິດດັ່ງກ່າວ.

ດັ່ງນັ້ນເພື່ອໃຫ້ວຽກງານນີ້ລົງເລິກສູ່ຫົວໜ່ວຍທຸລະກິດພວກເຮົາຈຶ່ງໄດ້ຈັດໃຫ້ມີໂຄງການ “ເປີດໂລກແຫ່ງການລົງທຶນສັນຈອນ (Investment Gateway on Tour)” ເພື່ອສືບຕໍ່ເຜີຍແຜ່ຄວາມຮູ້ເລືື່ອງຕະຫຼາດທຶນໃຫ້ກວ້າງຂວາງອອກຕື່ມ ໂດຍແນໃສ່ລົງພື້ນທີ່ຕາມແຂວງໃຫຍ່ໆທົ່ວ ສປປລາວ ທັງນີ້ກໍເພື່ອຕ້ອງການໃຫ້ຫຼາຍພາກສ່ວນເຂົ້າໃຈຄວາມໝາຍຄວາມສຳຄັນ ແລະ ຜົນປະໂຫຍດຂອງການເຂົ້າມາຈົດທະບຽນໃນຕະຫຼາດທຶນຫຼາຍຂຶ້ນຕື່ມ.

ຕລຊລ ຍັງສືບຕໍ່ຢ່າງລຽນຕິດໃນການເປີດການເຝິກອົບຮົມ ຫຼັກສູດ “ແຜນລາຍການເຝິກອົບຮົມ-ການທະນາຄານເພື່ອການລົງທຶນຢ່າງມືອາຊີບ ຫລື Lao Professional Investment Program (LAPIP)” ເພື່ອເປັນການສ້າງມືອາຊີບທາງດ້ານການລົງທຶນ ແລະ ພະນັກງານມືອາຊີບໃຫ້ແກ່ຕະຫລາດທຶນລາວ ແລະ ຍັງເປັນການສ້າງພະນັກງານນັກວິຊາການມືອາຊີບ ໂດຍແນໃສ່ກຽມຄວາມພ້ອມໃນການເຂົ້າເປັນຊະມາຊິກປະຊາຄົມເສດຖະກິດອາຊຽນ (AEC) ໃນປີ 2015 ນີ້.

ທ່າອ່ຽງ ຂອງຕະຫຼາດຮຸ້ນລາວໃນປີ 2015 ຈະເປັນແນວໃດ? ໂດຍສະເພາະພາຍຫຼັງເຂົ້າ AEC?

ຕາມວິໄສທັດຂອງກຸ່ມອາຊຽນແມ່ນກໍານົດວ່າ: ພວກເຮົາຈະເປັນຕະຫຼາດດຽວ. ໝາຍຄວາມວ່າ: ນັກລົງທຶນບໍ່ວ່າຈະຢູ່ໃສ ກໍສາມາດສັ່ງຊື້ ຫລື ສັ່ງຂາຍໄດ້ ເຖິງແມ່ນວ່າບໍ່ໄດ້ເປີດບັນຊີຢູ່ໃນລະບົບຕະຫລາດທຶນລາວກໍຕາມ ຫຼື ນັກລົງທຶນ ຢູ່ ສປປລາວ ເອງກໍສາມາດສັ່ງຊື້ ຫລື ສັ່ງຂາຍຫລັກຊັບຂອງພວກເຂົາໄດ້   ຕໍ່ບັນຫານີ້ທາງຕະຫລາດຫລັກຊັບລາວແມ່ນມີຄວາມພ້ອມຫລາຍດ້ານໂດຍສະເພາະທາງດ້ານລະບົບເຕັກໂນໂລຊີ ແລະ ພະນັກງານຈຳນວນຫນຶ່ງເພື່ອຮອງຮັບການແຂ່ງຂັນໃນພາກພື້ນ.

ທ່ານ ຮສ. ເດດພູວັງ ມູລຣັຕນ໌ ໄດ້ກ່າວມ້ວນທ້າຍວ່າ: ຂໍເຊີນຊວນໃຫ້ບັນດາບໍລິສັດຕື່ນຕົວເພື່ອກຽມພ້ອມໃນການຮັບມືຕໍ່ການແຂ່ງຂັນກັບບັນດາບໍລິສັດຕ່າງໆໃນໂຂງເຂດອາຊຽນດ້ວຍກັນໂດຍສະເພາະແມ່ນທາງດ້ານທຶນຮອນໄລຍະຍາວເພ່ືອສ້າງຄວາມຫມັ້ນຄົງທາງດ້ານເງິນທຶນໃຫ້ກັບບໍລິສັດໂດຍມີຕະຫລາດທຶນລາວເປັນແຫ່ງທຶນໄລຍະຍາວຮອງຮັບຄວາມຕ້ອງການຢ່າງເຕັມທີ່ຂອງບັນດາທ່ານ ເພາະເປັນແຫຼ່ງທຶນທີີ່ໜັ້ນຄົງ ໃຫ້ກັບບັນດາທ່ານໃນການຂະຫຍາຍທຸລະກິດ ແລະ ຮອງຮັບການແຂ່ງຂັນໂດຍສະເພາະພາຍຫຼັງເປີດປະຊາຄົມເສດຖະກິດອາຊຽນແລ້ວ.

Lao Securities Exchange Ready for the AEC and Set for a Bright Future

Lao Securities Exchange LSX Chairman and CEO Assoc. Prof. Dethphouvang Moularat explains that “Thus far, investment on the LSX has been on a positive trend, invigorating the market and increasing sales by 100%”.

What is the background of the Lao Securities Exchange (LSX)?

For 2006-2010, the National Assembly (NA) approved the 6th Five-Year Socio-Economic Development Plan (NSEDP), which included a plan to establish a stock market in the Lao PDR at the end of 2010. The government assigned the Bank of the Lao PDR (BOL) the task of implementing this plan and the General Leading Committee was appointed with H.E. Somsavat Lengsavad as Chair and its members consisting of a number of ministers and deputy ministers.

On 19 September 2007, a memorandum of understanding (MOU) was signed between BOL and the Korea Exchange (KRX) in Seoul, South Korea. Following this, on 22 January 2008, the Securities Market Establishment Committee (SMEC) was appointed with Mr. Dethphouvang Moularat (currently Assoc. Prof. Dethphouvang Moularat) as Chair to implement this project.

On 25 May 2009, the government appointed the Securities and Exchange Commission (SEC) with H.E. Somsavat Lengsavad as Chair to replace the General Leading Committee and to form the staff of the SEC Office (SECO), a process which has been underway since July 2009. A joint venture agreement was signed with BOL holding a 51% share and the KSX holding the remaining 49%.

10 October 2010 saw the official opening of the LSX, presided over by Standing Deputy Prime Minister H.E. Somsavat Lengsavad as SEC Chair and the opening ceremony was attended by domestic and foreign dignitaries, including ministers, diplomatic delegations, executives from the stock exchanges of the SR of Vietnam and the PR of China and from the KRX and the Stock Exchange of Thailand (SET), joint venture partners from the KRX, and other relevant delegates.

The LSX is the first secondary trading market in the Lao PDR and has the function of supporting the smooth running of the Lao primary capital market, which has the role of raising long-term capital for suitable public listed companies. Furthermore, the Lao capital market contributes to the performance of the financial market in the Lao PDR. The government of the Lao PDR therefore clearly sees the establishment of the Lao capital market as being essential in order to raise long-term capital for both the government itself and for State and private sector companies so that funds may be allocated for long-term investment in accordance with specified targets which can bring about long-term stability in terms of capital for organizations.

The LSX is an option for domestic and foreign investors trading in securities and seeking to earn profits by buying low and selling high but in reality, investing on the LSX brings with it the risk of losing money through having to sell at a lower price than initially bought due to a lack of knowledge and expertise or due to other factors relating to price fluctuations, which can lead to speculations on prices not following market forces. Losses can also be incurred when there is a pressure to sell in order to raise funds to meet necessary expenditures. Be this as it may, however, the LSX is a stock exchange which has only recently been established and is a new market for investors, who can use it to seek great profits thanks to the incentives put in place by the Party and State, such as reductions in income tax, exemptions to taxes on dividends, and other such policies. In addition, the shares and securities brought on to the LSX to be traded are financial products for which little capital is required, thereby representing an opportunity for investors in that they may be bought up at a low price today and may increase in value in the future. Together with this, the LSX provides services for investors using modern technological systems which are able to ensure transparency and fairness for all traders. Moreover, the LSX has at all times received close attention and great support from the government of the Lao PDR.

Due to this, I have absolute confidence that the LSX, in particular the Lao capital market, represents an opportunity for growth and is able to compete effectively with other stock markets in ASEAN and attract investors in increasing numbers on an ongoing basis, thereby acting as a powerful tool in raising long-term investment for the business sector by, for example, the issuance of shares, corporate bonds, and so forth, and for State organizations, especially the Ministry of Finance (MoF), by facilitating the issuance of government bonds.

How is the LSX currently making use of modern technology?

Lao Securities Exchange LSX Chairman and CEO Assoc. Prof. Dethphouvang Moularat explains that:

The LSX has been upgrading stock trading services from 30-minute call auction trading to continuous trading and increasing the daily price change limit from ±5% to ±10% since 3 December 2014 having received approval from the SECO in order to celebrate the 39th National Day on 2 December and the international New Year and to welcome the new listing of the Petroleum Trading Lao Public Company or PetroTrade on the LSX.

Currently, the continuous auction system is underway, in which price competition takes place on a minute-to-minute basis at the best sale and purchase bids under the amended regulations for LSX trading. This operates according to a new bid matching system which meets commonly accepted international standards. This system is replacing the previous system, which had lower standards as it was a system in which matches only took place every thirty minutes.

Which companies currently have shares officially being traded and what volume is traded every day?

There are currently four companies listed on the LSX – Electricite du Laos (EDL) – Generation Public Company, Banque pour le Commerce Exterieur Lao (BCEL) PLC, Lao World PLC, and Petroleum Trading Lao PLC or PetroTrade.

As for trading activity, after the listing of the fourth company, PetroTrade, the LSX has livened up considerably because this is a 100% private company and is also a company which deals in energy so this is attracting more interest from investors, something which is clearly evident from its 60 million shares selling out on the primary market within a week of its initial public offering. Another factor in its shares meeting their target within such a short time was that they were set at a price which matched reality. Thanks to this, average trading is at 300,000 shares per day and sometimes rises to 3 million, thereby making for plenty of activity at the LSX and the future is looking even brighter than this because in 2015, at least three more companies will be listed.

Statistics show that although many companies are eligible for listing on the LSX, only a few have done so. Why is this?

That’s a good question and we are all focusing hard on this issue and we wonder whether companies are really aware of the possibility. I would like to give an overall picture of the situation:

Research shows that many companies are not aware of the possibility and a number still lack a deep understanding into the benefits to be gained from raising long-term capital on the LSX, most still being caught up in the financial market. Another thing is that the LSX has not yet succeeded in raising a deep understanding among the companies concerned into the benefits of being listed to raise long-term capital. Many such companies attach little importance to meeting with LSX staff as their owners are always busy getting on with their work, which deprives the LSX of the opportunity to raise understanding among such businesspeople and attract them.

Therefore, in order to address this, we are organizing the “Investment Gateway on Tour” project to raise awareness about the LSX with a focus on the larger provinces of the Lao PDR. This is because we want everyone to gain a deeper understanding into the importance and benefits of being listed on the LSX.

The LSX will be following this up with a course – the “Lao Professional Investment Program (LAPIP)” – which will be aimed at raising occupational expertise in investing and training up professionals for the LSX. It will also train up financial professionals as a means of preparing for AEC accession later on this year.

What trends will we be seeing on the LSX in 2015? Especially following AEC accession?

The AEC vision of a single market means that investors will be able to trade in Lao securities regardless of where they are located, whether they open an account with the Lao capital market, or are Lao investors. In response to this, the LSX is ready in all respects, especially in terms of technological systems and staff, to support regional competition.

Assoc. Prof. Dethphouvang Moularat finishes up with the following words:

I would like to invite companies to become more aware in order to prepare to face the impending competition from ASEAN companies, especially in terms of long-term funding, so that they may build financial stability. The LSX can be used as a source of long-term capital to support their needs to the fullest extent because it is a stable form of capital with which to expand a business and overcome the competition, especially following AEC accession.

ບົດຄວາມແນະນໍາ

ສະແດງຄວາມຄິດເຫັນ